Proctologie
Kennisonderwerp
Proctologie
Fissura ani
- Met name bij (net na) ontlasting, houdt lang aan. Voelt scherp/als glasscherven
- In 90% dorsaal op 6 uur, lineair verlopend in anale kanaal
- Voorzichtig huid spreiden, langzaam, evt iets laten meepersen
- Optimale positie: billen helemaal op zijkant/onderkant van bank leggen en knieen helemaal laten optrekken.
- Behandeling acuut
- "De diagnose is niet moeilijk, de behandeling is wel moeilijk - voor de patiënt"
- Diltiazem 2% (crème of gel, 6 weken, 2-3x per dag intra-anaal)[29]
- Echt inwendig smeren
- Moet in de koelkast worden bewaard
- Calciumblokker: vasodilatatie en klein beetje ontspanning gladde spiervezels
- Lidocaine-vaseline is symptoombestrijding, veroorzaakt soms ortho-erge / jeukreactie
- Zinksulfaat
- Niet eerst 4 weken lidocaine + macrogol, gemiste kans cq tijd. Hoe sneller je erbij bent, hoe beter het reageert op diltiazem
- Als je 6 weken consequent de diltiazem smeert, en zorgt dat ontlasting niet te hard wordt; komt meer dan 90% van dit probleem af
- Behandeling regelmatig 3-4 maanden
Bij niet genezend chronische fissuur
[30]
- Soms hypergranulatieweefsel (=sentinel tag, niet te verwarren met skin tag) ernaast ("lichaam probeert het heel hard te genezen, lukt niet, maar net daarnaast wel")
- dd anuscarcinoom, overweeg biopt om uit te sluiten
- Behandeling conservatief
- Diltiazem 2% (crème of gel, 6 weken, 2-3x per dag intra-anaal) en verdere basistherapie in de vorm van leefstijl- en dieetadviezen (voldoende bewegen, voldoende drinken) aangevuld met laxantia
- Bij niet verdragen: Isosorbidedinitraat Vaselinecrème FNA (ISDN) 1% 5-8x per dag, intra-anaal, zes weken lang
- Of evt: glyceryl trinitraat (=nitroglycerine)
- Bij zwangerschap en pijnklachten
- macrogol, chiazaad (psylliumvezels en lijnzaad ook goed)
- honingzalf (=tepelzalf), bijv DerMel of NasuMel
- geen diltiazem
- Behandeling (vaak 2e lijn)
- wond goed schoonmaken, evt wondrand (littekenweefsel) verwijderen, sentinel tag verwijderen (soms holte eronder)
- en botox lokaal om druk te verlagen, betere doorbloeding; veel betere resultaten
- Tweemaal 25 eenheden botuline toxine bilateraal intersfincterisch (of het equivalent dysport van 2x 50 EH
Getromboseerde randvene
- Acuut, max 1 week tot presentatie. Piek van de pijn op 4-5 dagen
- Persen zorgt voor verhoogde druk, in sinusjes van de vaten hierdoor stase, trombose
- Diagnose a vue: bolronde, blauw-paarse zwelling, vaak zeer pijnlijk bij aanraking
- Behandeling: gericht op comfort
- Geruststelling
- Geen ernstige oorzaak. Is bloedstolsel wat erin zit, lost vanzelf op
- Gunstig natuurlijk beloop: na 10-14 dagen is klacht voorbij
- Ontlasting niet ophouden. Toilethygiene "poepen en weg".
- Pijnstilling
- Oraal PCM en evt ibuprofen
- Lidocaine-vaseline 1%, diltiazemcrème 2%
- Als na een week nog steeds erg groot en pijnlijk: incideren mogelijk. Ook bij recidief een goede optie[31]
Beeldvorming coloncarcinoom
- Coloscopie versus video colon capsule bij CRC
- Deense studie toont aan dat detectie net zo goed is met videocapsule als met coloscopie, echter dat er bijna altijd na een videocapsule alsnog een coloscopie volgt. Hierdoor geen toegevoegde waarde, wel vertraging.[32]
- CT abdomen: met contrast (GFR bekend)